Artikel in Brabants dagblad http://www.brabantsdagblad.nl
Risico's spreiden met hedgefunds Door Chris Veld Zaterdag 31 mei 2003 - De letterlijke vertaling van de term hedgefund -is 'fonds dat prijs- en koersrisico's afdekt'. -Dit zou een weinig risicovolle belegging doen vermoeden. In de praktijk blijkt dat niet altijd het geval te zijn. Een interessant fenomeen in financiële markten is dat veel financiële producten een ander profiel hebben dan op grond van hun naam zou worden vermoed. Zo adverteerde niet zo lang geleden een financiële instelling met een nieuwe vorm van sparen. Bij deze vorm van sparen werd het te sparen bedrag direct aan het begin van de 'spaarperiode' uitgekeerd. In de daarop volgende perioden werd de spaarder dan geacht elke periode een bepaald bedrag aan de financiële instelling over te maken. De oplettende lezer zal direct constateren dat hier sprake is van lenen: nu een bedrag krijgen dat in de toekomst met rente moet worden terugbetaald. Ook in het geval van zogenoemde hedgefunds is sprake van een vlag die de lading in elk geval niet volledig dekt. Hedgen is een Engelse term voor het afdekken van een prijs- of koersrisico van een belegging. Een letterlijke vertaling van de term hedgefund is dan ook 'fonds dat prijs- en koersrisico's afdekt'. Dit zou een weinig risicovolle belegging doen vermoeden. In de praktijk blijkt dat niet altijd het geval te zijn. Strategie Een belangrijke hedgefund-strategie bestaat bijvoorbeeld uit de long/short- positie in aandelen. Hierbij worden aandelen gekocht waarvan een koersstijging wordt verwacht (longpositie) en aandelen verkocht waarvan een koersdaling wordt verwacht (shortpositie). De aandelen die worden verkocht worden in de regel geleend, bijvoorbeeld van een pensioenfonds. Aangezien wordt gespeculeerd op een prijsdaling van die aandelen, is het de bedoeling de aandelen in de loop van de tijd voor een lagere prijs terug te kopen en terug te geven aan de uitlenende partij. Een dergelijke strategie zou bijvoorbeeld kunnen worden toegepast door een longpositie in te nemen in aandelen Akzo Nobel en een shortpositie in DSM. Als Akzo Nobel stijgt en DSM daalt, levert een dergelijke strategie een behoorlijke winst op. Als het omgekeerde gebeurt, wordt een behoorlijk verlies geleden. In het algemeen kunnen hedgefunds worden gedefinieerd als fondsen die in elk beursklimaat naar een positief rendement streven. Dit doel wordt veelal gerealiseerd door long- en shortposities tegenover elkaar te zetten, zoals in het voorbeeld van Akzo Nobel en DSM. In een dergelijk geval is enigszins sprake van een hedge doordat twee tegengestelde posities in worden genomen. In andere hedgefunds speelt hedging helemaal geen rol. In alle gevallen kan worden geconstateerd dat hedgefunds zeker niet de risicovrije belegging zijn die hun naam wellicht doet vermoeden. Ofschoon hedgefunds niet risicovrij zijn, kunnen ze toch een interessante aanvulling vormen voor een beleggingsportefeuille. Het aardige van een hedgefund is namelijk dat een dergelijk fonds ook winsten kan maken in een periode van dalende beurskoersen. Dat maakt deze fondsen zeer geschikt in combinatie met gewone aandelenbeleggingen. Drempel Tot voor kort was het niet mogelijk voor andere dan zeer rijke particulieren om in hedgefunds te beleggen. De reden daarvoor is dat dergelijke fondsen hoge instapdrempels kennen. Een drempel van 50.000 euro is daarbij geen uitzondering. Recentelijk zijn echter enkele zogenoemde paraplufondsen opgericht. Deze fondsen beleggen in een aantal hedgefunds en geven participaties uit voor kleine beleggers. Hierbij is het mogelijk voor een kleiner bedrag in hedgefunds te beleggen. Een belangrijke vraag is uiteraard in welke hedgefunds of paraplufondsen te beleggen. Heeft het zin fondsen te selecteren op basis van hun performance in het recente verleden? In het geval van gewone beleggingsfondsen is aangetoond dat een dergelijke strategie weinig zinvol is. In de beleggingsliteratuur is geen overtuigend bewijs gevonden dat een goede prestatie in een bepaalde periode wordt gevolgd door een goede prestatie in de daarop volgende periode. Guillermo Baquero en Marno Verbeek van de Erasmus Universiteit Rotterdam en Jenke ter Horst van de Universiteit van Tilburg hebben dit fenomeen voor hedgefunds onderzocht. Zij komen tot de opmerkelijke bevinding dat de performance van hedgefunds wel kan worden voorspeld op basis van de historische performance. De auteurs vinden met name goede resultaten voor periodes van een kwartaal tot een jaar. Met andere woorden, hedgefunds die het laatste kwartaal een goede performance hebben laten zien, zullen met name in het volgende kwartaal en in het volgende jaar een goede performance laten zien. We kunnen dus concluderen dat hedgefunds of paraplufondsen van hedgefunds nut tige aanvullingen kunnen zijn op een beleggingsportefeuille. Het feit dat de prestaties van deze fondsen niet noodzakelijkerwijs samenhangen met de prestaties van de beurs, zorgt voor een interessante mogelijkheid om risico's te spreiden. Bij de aankoop van dergelijke fondsen blijkt het zinvol te zijn naar historische prestaties te kijken: fondsen die in het verleden goed presteerden zullen naar verwachting ook in de toekomst een goede prestatie laten zien. Chris Veld is hoogleraar Persoonlijke Financiële Planning aan de Universiteit van Tilburg
Artikel in Brabants dagblad http://www.brabantsdagblad.nl